การสร้างนวัตกรรมชุมชนเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก และบรรเทาผลกระทบจากโควิด 19 พื้นที่จังหวัดสกลนคร

cover

สถิติการเปิดชม ครั้ง
สถิติการดาวน์โหลด 15 ครั้ง

ดาวน์โหลดเอกสารฉบับเต็ม


เลขที่สัญญา A13F630081
นักวิจัย นางสาวแพรทอง เหลาภา
หน่วยงาน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ทุนวิจัย โครงการ Flagship ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563
ปีงบประมาณ 2563
แผนงานหลัก มหาวิทยาลัยพัฒนาพื้นที่
แพลตฟอร์ม Platform 4 การวิจัยและสร้างนวัตกรรมเพื่อการพัฒนาเชิงพื้นที่และลดความเหลื่อมล้ำ
โปรแกรม P13 นวัตกรรมสำหรับเศรษฐกิจฐานรากและชุมชนนวัตกรรม
Flagship FS 21: มหาวิทยาลัยเพื่อการพัฒนาพื้นที่
วันที่เริ่มต้น 1 กรกฎาคม 2020
วันที่สิ้นสุด 30 มิถุนายน 2021
ระยะเวลา 1 ปี
สถานที่ทำวิจัย สกลนคร

ชื่อโครงการ

การสร้างนวัตกรรมชุมชนเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก และบรรเทาผลกระทบจากโควิด 19 พื้นที่จังหวัดสกลนคร

คำสำคัญ

นวัตกรรมเกษตร,เศรษฐกิจฐานราก,นวัตกรรมชุมชนสร้างสรรค์

บทคัดย่อ

อำเภอวานรนิวาส และอำเภอบ้านม่วง จังหวัดสกลนคร เป็นพื้นที่ที่เกษตรกรมีความยากจน มีรายได้ต่ำที่สุดในประเทศไทย เนื่องจากพื้นที่โครงสร้างทางภูมิศาสตร์ลักษณะโครงสร้างดิน แหล่งน้ำต้นทุนทั้งน้ำผิวดินและน้ำใต้ดิน เป็นดินลูกรัง ปะปนด้วยดินเค็ม ขาดแคลนน้ำผิวดินสูงการเพาะปลูกจึงได้ผลผลิตต่ำกว่าพื้นที่อื่นเป็นอย่างมากภายหลังสถานการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนา (covid-19) เกษตรกรก็ประสพปัญหายอดขายผลผลิตทางการเกษตรลดลงกว่าร้อยละ50 ของสถานการณ์ปกติ อีกทั้งในสถานการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อไวรัส โควิด -19 ที่รุนแรงมากขึ้น ทำให้เกษตรกรบางส่วนขาดรายได้ที่ได้รับจากลูกหลานที่ไปทำงานต่างถิ่น เนื่องจากตกงานและผู้คนเหล่านั้นก็เดินทางกลับบ้าน และขาดรายได้ ขาดอาชีพ เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าวโครงการวิจัย การวิจัยมุ่งสู่การสร้างนวัตกรรมชุมชน ได้แก่ นวัตกรรมการปรับปรุงบำรุงดิน นวัตกรรมการการบริหารจัดการน้ำ นวัตกรรมการสร้างมูลค่าเพิ่มในผลิตภัณฑ์คราม นวัตกรรมการสร้างมูลค่าในผลิตภัณฑ์สมุนไพร นวัตกรรมการสร้างมูลค่าเพิ่มในพืชผัก นวัตกรรมการสร้างป่าเศรษฐกิจครอบครัว เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจท้องถิ่น โดยพัฒนาเกษตรกรผลิตวัตถุดิบคุณภาพ ในห่วงโซ่อุปทาน (supply chain) เข้าสู่ห่วงโซ่คุณค่า (Value chain) เพื่อให้ได้สินค้าคุณภาพจากต้นน้ำ กลางน้ำ ไปถึงปลายทางโครงการวิจัยได้ออกแบบกระบวนการที่จะเอาไปใช้เพื่อพัฒนาเกษตรกรในการผลิตกล้วยหอมทอง คราม สมุนไพร ผักสวนครัว และการสร้างป่าเศรษฐกิจครอบครัว ด้วยองค์ความรู้ที่มีของนักวิจัยในแต่ละโครงการย่อย ด้วยวิธีการพาทำ เปลี่ยนความคิดเกษตรกร และติดตาม พร้อมกับการสร้างนักวิจัยชาวบ้านให้เป็นนักวิจัยในเพื่อแก้ปัญหาความยากจน และหนี้สินของตนเอง ผลการวิจัยพบว่า เมื่อนำองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรมที่แม่นยำ เข้าไปช่วยแก้ปัญหาเกษตรกรตั้งแต่ต้นน้ำ คือ การปรับปรุงดิน การบริหารจัดการน้ำ การคัดเลือกสายพันธ์ การบริหารจัดการแปลง การดูแล และเก็บเกี่ยวผลผลิตอย่างถูกต้อง ตามมาตรฐาน สามารถช่วยเพิ่มปริมาณผลผลิต คุณภาพ แล้วนำมาสู่มูลค่าเพิ่มของสินค้าเกษตรได้ เช่น สมุนไพรฟ้าทะลายโจรมีสารสำคัญเอนโดรกราฟาไรด์ 4-6%โดยน้ำหนัก สามารถเพิ่มมูลค่าจากกิโลกรัมละ 40-50 บาทเป็น 150-750 บาท กระบวนการวิจัยนี้สามารถเพิ่มผลผลิตครามและเนื้อคราม ได้มากกว่าก่อนพัฒนามากถึง 2 เท่าตัวผักสวนครัวจำหน่ายได้ง่ายเป็นที่ต้องการของตลาดแม้เจอภาวะวิกฤติจากการแพร่ระบาดโควิด -19 เมื่อพัฒนาต้นน้ำ ให้มีคุณภาพแล้ว โครงการวิจัยยังมีการพัฒนาในส่วนกลางน้ำ และปลายน้ำ โดยเน้นการผลิต การแปรรูปผลิตภัณฑ์ให้ตรงกับความต้องการของตลาด และมีมาตรฐาน นอกจากนี้ยังมีการพัฒนาเกษตรกรจากผู้ผลิตเป็นผู้ขายทั้งออนไลน์และออนไซด์ การสร้างนวัตกรรมการสื่อสารการดำเนินโครงการ ผลคือ ทำให้โครงการเป็นที่รู้จัก รับรู้ต่อบุคคลทั่วไป และหน่วยงานภาคีเครือข่าย ทำให้ผลิตภัณฑ์และสินค้าของเกษตรกรเป็นที่รู้จัก มีช่องทางจำหน่ายได้มากขึ้นนอกจากนี้กลุ่มเกษตรกรเป้าหมายในพื้นที่อำเภอวานรนิวาสและอำเภอบ้านม่วง จังหวัดสกลนครมีรายได้เพิ่มขึ้น จำนวน 7,558.28 บาท/เดือน หรือเพิ่มขึ้นคิดเป็นร้อยละ 123.18 ซึ่งเดิมมีรายได้เฉลี่ยก่อนเข้าร่วมโครงการ เท่ากับ 6,136.03 บาท/เดือน และหลังสิ้นสุดโครงการมีรายได้เฉลี่ยเท่ากับ 13,694.31 บาท/เดือน นอกจากนี้เกษตรกรกลุ่มเป้าหมายยังมีรายได้เพิ่มขึ้นเนื่องจากการลดต้นทุนการเพาะปลูก เมื่อมีความรู้ในการปรับปรุงดิน ลดต้นทุนได้ 13,500 บาทต่อไร่ และสมาชิกกลุ่มเป้าหมายยังยังมีรายได้เพิ่มขึ้น จากการลดต้นทุนการผลิตทางด้านการเกษตรได้ 100 % จากการเปลี่ยนจากการใช้ระบบสูบแบบน้ำมันเชื้อเพลงและไฟฟ้า เป็นพลังงานจากแสงอาทิตย์ จำนวน 5 รูปแบบด้วยงบประมาณ 50,000 เจาะบาดาล ขนาดบ่อ 5 นิ้ว ลึกไม่เกิน 50 เมตร ปั้มน้ำบาดาลแบบจุ่มกระแสตรง ไร้แปลงถ่าน (DC Brushless) ขนาด 750 วัตต์ แผงโซล่าเซลล์ แบบ Poly 340 w จำนวน 3 แผง โครงสร้างถังสูง 3 เมตร ถังสำรองน้ำ PVC 2,000 ลิตร ชุดควบคุมปั้ม สายไฟ ระบบท่อสูบ 1.5 นิ้ว ส่ง 2 นิ้ว อัตราการการคืนทุน 1.2 ปีให้กับชาวบ้าน

Title

Creating community innovations for local economy development, and mitigation from Covid 19 in the area of Sakon Nakhon province

Keywords

agricultural innovation,foundation economy,creative community inovation

Abstract

Wanonniwat and Banmuang District Sakon Nakhon Province are Thailand ‘s the poorest and the lowest income. Because geographical structure such as water is surface and ground with Lateral soil and also brine. Therefore, agricultural product is lower than other area in Sakon Nakhon province. Moreover, the price of agricultural products is down and the sales are dropped around 50 percent after spread of Covid-19.Some of the farmers lacked income from their children who went to work abroad. Because they lost their jobs and those people returned home and lost their income, lack of employment. For the way to solve these problem, the research focus on create community innovation such as, soil improvement innovation, innovation in water management, innovation to create added value in indigo products, innovation to create value in herbal products, innovation to create added value in vegetables and innovation to create a family economic forest in order to create added value local economy by developing farmers to produce quality raw materials in the supply chain (supply chain) enter the value chain (Value chain) to get quality products from upstream, mid-stream to the destination. The research project has designed a process that will be used to develop farmers with the knowledge of the researchers in each sub-project. The way to do it and change farmers minds, follow along and creating village researchers to be researchers in solving poverty problems and their own debts were used. The results found that accurate scientific, research and innovation knowledge such as, soil improvement, water management, species selection plot management, proper care and harvesting of crops according to standards, were used in order to help solve problems farmers. The increase the quality and quantity of output and bring to the added value of agricultural products were obtained. For example, the herb Andrographis Paniculata obtained andrographolide to 4-6% by weight. As a result of this development, it has an increase in value from 40-50 baht per kilogram to 150-750 baht. This research process can increase the production of indigo and indigo meat up to 2 times more than before development. Vegetables were easy to sell. They were in demand in the market even when faced with the crisis from the Covid-19 epidemic. In addition to developing upstream to quality, research projects were also being developed in the midstream and downstream by focusing on production, processing products to meet market demands and standards. Moreover, farmers have evolved from producers to sellers both online and on-site. Innovative communication project implementation has been developed. As a result, the project became known, perceived to the general public and network partners leading to a well-known product which had more distribution channels. Moreover, the target farmers in Wanon Niwat and Ban Muang districts of Sakon Nakhon province gained a monthly increase of 7,558.28 THB, an increase of 123.18%. The average monthly income before joining the project was 6,136.03 THB, however, at the end of the project, the average income was 13,694.31 THB. Increased income in target farmers is due to the cost reduction in cultivation, by knowing soil improvement techniques which resulted in reducing the cost by 13,500 THB per rai. The production cost was also reduced to 100%, further increasing the monthly income. In addition, five different solar-cell-based water pumping systems were developed to be used in four agricultural plots. Each system costs around 50,000 THB to develop. This cost included the digging of a 5-inch diameter well, with a 50-meter depth, a DC brushless pumping system, a 2,000 liter-PVC water tank, a pump controlling kit, wires, 1.5 inches pipe with 2-inch output pipe. The break-even point of this investment was 1.2 years.

สำหรับสมาชิกเท่านั้น